Katılım finans kuruluşu olmayan yatırım şirketinde (Depositary Services) çalışmanın hükmü
Selamün aleyküm hocam, Ben üniversiteden yeni mezun olmuş bir gencim ve şu anda yurt dışında yaşıyorum. Şu an temel ihtiyaçlarımız karşılanıyor; eşim çalışıyor ve evin geçimini sağlıyor. Ancak benim düzenli bir gelirim yok ve bu durumun uzun vadede sürdürülebilir olmayacağını düşünüyorum. Finans sektöründe faaliyet gösteren, katılım finans kuruluşu olmayan bir yatırım şirketinde (Brown Brothers Harriman) 6 aylık bir staj imkânı buldum . Şirketin faaliyetleri arasında hem hisse senedi gibi helal yatırım araçları hem de tahvil/bono gibi faiz içeren ürünler bulunmaktadır. Benim görevim doğrudan yatırım yapmak, alım-satım gerçekleştirmek veya müşterilere ürün sunmak değildir. Pozisyonum “Depositary Services” alanında olup görevlerim şunlardır: * Yatırım fonlarının işlemlerini ve süreçlerini kontrol etmek (NAV hesapları, nakit akışları vb.) * Varlıkların doğru şekilde tutulup tutulmadığını denetlemek * İç kontrol, risk ve uyum süreçleri hakkında raporlar hazırlamak * Tespit edilen risk ve hatalarla ilgili takip yapmak Yani faizli işlemleri bizzat yapmıyorum; ancak bu işlemlerin de bulunduğu bir sistemde kontrol ve raporlama tarafında yer alıyorum. Doğrudan yatırım kararı verme veya belirli bir yatırım aracını yönlendirme görevim bulunmamaktadır. Bu şartlar altında: 1. Böyle bir kurumda bu görevle çalışmam dinen caiz midir? 2. Bu durum zaruret sayılmasa da, iş tecrübesi kazanmak ve ileride daha uygun bir alana geçmek amacıyla bu işe girmek nasıl değerlendirilir? 3. Böyle bir işe geçici olarak girip daha sonra farklı bir alana yönelmek uygun olur mu? Helal kazanç konusunda hassasiyetim olduğu için şüpheli bir durumda kalmak istemiyorum. Bu konuda beni aydınlatırsanız çok memnun olurum. Allah razı olsun.
Aleyküm selam Kıymetli Kardeşimiz,
Bu konuda web sitemize daha önce benzer bir soru sorulmuş, Doç.Dr. Mahmut SAMAR hocamız cevap yazmıştı. Sorunun cevabını aynen aşağıya ekliyor, linki de veriyoruz. Selamlar.
İslâm dininde aslolan kişilerin meşru işlerle uğraşmaları ve geçimlerini helal yollardan elde etmeleridir. Dinimizde haram kılınan şeylerin yapılması günah olduğu gibi, bunların yapılmasına yardımcı olunması da günahtır (Mâide, 5/2). Faiz alıp vermek haram olduğu gibi, buna aracılık ve şahitlik yapmak, yapılan işlemin kâtipliğini yapmak da haramdır (Müslim, Müsâkât, 106; Tirmizî, Büyû’, 2).
Buradan hareketle; haram yollardan gelir elde eden firmaların bu işlemlerini yürütmek ve bunun karşılığında maaş almak caiz değildir. Ancak doğrudan haram işlemle alakası olmayan ve kendi özünde meşru olan bir mal veya hizmeti üretmek caizdir. İş sözleşmesinde temel kaide; işin kendisi helal olduğunda, alınan maaş da helaldir. Örneğin faizli işlemlere de yer veren bir kurumda temizlik görevlisi olarak çalışmak caizdir. Ayrıca faiz gibi haram işlerle meşgul olan bir iş yerinde çalışmanın bir başka yönü de bunların gelirlerindeki haramlığın oranıdır. Buna göre kazancının tamamı haram olduğu bilinen kurumda çalışmak haramdır. Kazancının çoğu haram olduğu bilinen kurumda çalışmak mekruh, kazancının tamamı veya çoğu helal olan kurumda çalışmak caizdir.
Bu itibarla faizli yatırım araçlarına da yer veren bir yatırım şirketinde analist olarak çalışmanın hükmü faizli işlemlere doğrudan katkı iki açıdan değerlendirmeye tabi tutulur:
- Veri analizi ve raporlama doğrudan faizli işlem üretiminde kullanılıyorsa, şirketin yatırım kararlarını yönlendiriyorsa ve bu yönlendirmenin ölçeği faizsizlik vb. değil de kârlılıksa kişinin bu pozisyonda çalışması sadece zarurete binaen caiz olur. Burada zaruret; kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin asgari geçimlerini sağlamak için bu işe ihtiyaç duyması ve başka bir iş bulamamasıdır. Bu takdirde geçici olarak, alternatif iş bulana kadar bu tür işlerde zarureten çalışabilir. Başka iş imkanları varken veya arandığında bulunabilecekken sırf kariyer, kolaylık, maaşın iyi olması gibi hususlar burada çalışmayı meşru kılacak gerekçeler değildir.
- Veri analizi ve raporlama, şirketin faizli yatırım kararlarını yönlendirecek şekilde kullanılmıyorsa, faizli ürün üretiminde ve pazarlanmasında bir etkisi yoksa bu pozisyonda çalışmak caizdir.
04.05.2026
